أبو ريحان البيروني ( مترجم : احمد آرام )

166

تحديد نهايات الأماكن لتصحيح مسافات المساكن ( فارسى )

مستقيم قطع مىكند ، و ميان اين نقطه [ بر معدّل النّهار ] و دايرهء نصف النّهار قوسى پيدا مىشود مشابه با قوس HL كه ، اگر ستاره به نيمروز خود نرسيده باشد ، به‌همين اندازه بر مطالع درجهء وسط السّماء پيشى دارد كه چون آن را از مطالع درجهء ممرّ بكاهيم ، به محلّ تقاطع معدّل النّهار و دايرهء نصف النّهار خواهيم رسيد ؛ و اگر ستاره از نيمروز خود گذشته باشد ، به‌همين اندازه از مطالع وسط السّماء پسى دارد ، پس چون اين قوس را بر مطالع درجهء ممرّ بيفزاييم ، به آن نقطه خواهيم رسيد . [ شكل 47 ] و اگر آنچه رصد شده ، به‌جاى ارتفاع ، سمت ستاره باشد ، جيب تمام عرض بلد را در جيب تمام سمت ضرب مىكنيم و حاصل را به‌عنوان محفوظ اوّل نگاه مىداريم ؛